Gaziantep’te 1950’li yıllardan beri süren Kilim Dokumacılığı halıcılık sektörünün gelişmesinin de önünü açmış…

Kilim, Türkçe bir kelime olup, Türkçe ve Farsça olmak üzere  iki anlamı var. Bunlardan biri yere yayılan yaygı ve elbise veya derviş cübbesi anlamına gelir.

Anadolu’nun her yöresinde yapılan Kilim dokumacılığı, esas kullanımı dışında farklı anlamlar da taşımakta.

Sevdanın, özlemin, ayrılığın ve gurbetin verdiği duygularla, adeta bir renk ve motif cümbüşü halinde dokunan el emeği göz nuru kilimler günümüzde artık diğer el sanatlarında olduğu gibi dekorasyon malzemesi olarak da kullanılıyor.

Kilim dokumacılığı oldukça zor ve uzun bir zaman alan bir iştir. Kilimlerin ham maddesi olan öküz, deve, at, koyun ve keçi kılından oluşan yünün, ip haline getirilmesi ve bu ipin kök boyasıyla boyanması gerekiyor. Kök boyalarıyla boyanan iplikler ilmek ilmek tezgahlarda dokunmasıyla meydana geliyor.

GAZİANTEP KİLİMLERİ

Gaziantep’te kilimlerin üzerindeki bazı kalıplaşmış desenler önceden hazırlanır. Desen konusunda yaratıcılık, yaşanmışlık ve usta-çırak ilişkisi sayesinde yeni desenler ve motifler çıkar. Bu motiflere yöresel isimler verilir. Günümüzde değişen estetik kaygılar kilimlere de yansımıştır.

Gaziantep’te dokunan kilimler genel olarak 69 santim enine ve 260 santim boya sahiptir. Ancak farklı amaçla dokunacak kilimler daha büyük ebatlarda yapıldığı gibi dekorasyon malzemesi olarak yapılanlar ise küçük ebatlarda yapılır.

Kullanılan renkler genellikle doğada bulunan renklerden olmaktadır. Bunlar siyah, mavi, yeşil, soğan kabuğu, ceviz kabuğu, sarımtırak, ve sumak gibi renklerdir. Bu renkler doğada bulunan renkler olmakla birlikte doğal yollarla elde edilir. Şimdiler de büyük çoğunluk kimyasal yolla elde edilen renkler kullanmaktadır. 

KİLİM MOTİFLERİ

Kilim dokumalarda kullanılan desenler yine doğada bulunan ve günlük olaylardan alınan motiflerdir. Sembolik motifler, hayvan motifleri, bitki motifleri, geometrik motifler en çok kullanılanlar arasında sayılabilir. Bu motifler tek başına kullanıldığında fazla bir anlam ifade etmesi de onlara can veren kilim dokuma ustaları, kendi zevk ve yorumlarını da katarak ortaya Türk estetik anlayışını ortaya çıkaran nadide eserler ortaya koymuşlardır.

Gaziantep kilimlerinde kullan motifler taşıdıkları anlamlar ve eşsiz renk uyumlarıyla günümüz halıcılık sektörünün temelleri atılmış ve Gaziantep halıcılıkta dünyada söz sahibi bir kent olmuştur. Bu durum hem ülkemizi hem de Gaziantep’i uluslararası platformda tanıtılmasına olanak vermektedir. 

HKUHABER – KEVSER ŞAN